Συνολικά, όπως γράφει το reporter.gr, περίπου 1.400 επιχειρήσεις εντοπίστηκαν να έχουν υποβάλει μηδενικές δηλώσεις ΦΠΑ, ενώ στην πραγματικότητα διατηρούσαν κανονική οικονομική δραστηριότητα, επιδιώκοντας με αυτόν τον τρόπο να αποφύγουν την καταβολή φόρου.
Παράλληλα, οι ελεγκτικοί μηχανισμοί της Αρχής εντόπισαν 129 περιπτώσεις λεγόμενων «εξαφανισμένων εμπόρων» (missing traders), οι οποίοι δραστηριοποιούνταν σε κυκλώματα απάτης μέσω ενδοκοινοτικών συναλλαγών. Οι περιπτώσεις αυτές σχετίζονται συχνά με αλυσίδες εταιρειών που εκμεταλλεύονται το καθεστώς απαλλαγής ΦΠΑ στις διασυνοριακές συναλλαγές εντός Ε.Ε., προκειμένου να αποκομίσουν παράνομα οφέλη. Ως αποτέλεσμα, η ΑΑΔΕ προχώρησε στην απενεργοποίηση των σχετικών ΑΦΜ, ενώ τα διαφυγόντα φορολογικά έσοδα από τις συγκεκριμένες υποθέσεις εκτιμώνται σε 9,9 εκατ. ευρώ.
Η αποκάλυψη των παραβάσεων κατέστη δυνατή μέσα από στοχευμένες και εκτεταμένες διασταυρώσεις στοιχείων που πραγματοποιήθηκαν μέσω της ψηφιακής πλατφόρμας myDATA. Το σύστημα αυτό επιτρέπει την ηλεκτρονική καταγραφή των εσόδων και εξόδων των επιχειρήσεων σε πραγματικό χρόνο, δημιουργώντας ένα ολοκληρωμένο ψηφιακό αποτύπωμα της οικονομικής τους δραστηριότητας. Μέσω της σύγκρισης των δεδομένων των ηλεκτρονικών βιβλίων με τις περιοδικές δηλώσεις ΦΠΑ για τα έτη 2023 και 2024, εντοπίστηκαν σημαντικές αποκλίσεις μεταξύ των δηλωθέντων στοιχείων και της πραγματικής εικόνας των συναλλαγών.
Ειδικότερα, για το τρίτο τρίμηνο του 2023, εντοπίστηκαν 553 επιχειρήσεις που είχαν δηλώσει μηδενικό ΦΠΑ, παρά το γεγονός ότι εμφάνιζαν κανονική δραστηριότητα στα ηλεκτρονικά τους βιβλία. Μετά από παρεμβάσεις και ειδοποιήσεις της ΑΑΔΕ, 251 από αυτές προχώρησαν σε συμμόρφωση, υποβάλλοντας τροποποιητικές δηλώσεις. Μέσα από τη διαδικασία αυτή δηλώθηκαν επιπλέον φορολογητέες εκροές ύψους 17,5 εκατ. ευρώ, με τη συνολική φορολογική διαφορά να ανέρχεται σε 1,3 εκατ. ευρώ.
Αντίστοιχη εικόνα παρατηρήθηκε και για το 2024, όπου εντοπίστηκαν 824 επιχειρήσεις με μηδενικές δηλώσεις ΦΠΑ, παρά την ύπαρξη οικονομικής δραστηριότητας. Μετά τους ελέγχους, 103 επιχειρήσεις συμμορφώθηκαν, υποβάλλοντας συνολικά 534 τροποποιητικές δηλώσεις. Από τις διορθώσεις αυτές προέκυψαν επιπλέον δηλωθείσες εκροές ύψους 9,8 εκατ. ευρώ, ενώ η φορολογική διαφορά διαμορφώθηκε σε περίπου 53,7 χιλ. ευρώ.
Καθοριστικό ρόλο στον εντοπισμό των παραβάσεων διαδραματίζουν τα νέα ψηφιακά εργαλεία της φορολογικής διοίκησης, τα οποία έχουν μετασχηματίσει ριζικά τη διαδικασία των ελέγχων. Εκτός από το myDATA, σε πλήρη ανάπτυξη βρίσκονται το ψηφιακό δελτίο αποστολής, που επιτρέπει την παρακολούθηση της διακίνησης αγαθών, καθώς και το ψηφιακό πελατολόγιο, το οποίο συμβάλλει στον έλεγχο των παρεχόμενων υπηρεσιών.
Με τον συνδυασμό αυτών των συστημάτων και την αξιοποίηση τεχνολογιών τεχνητής νοημοσύνης, η ΑΑΔΕ μπορεί πλέον να πραγματοποιεί αυτοματοποιημένες διασταυρώσεις μεγάλου όγκου δεδομένων και να εντοπίζει σε πραγματικό χρόνο ύποπτες αποκλίσεις ή ασυνέπειες. Έτσι, όταν προκύπτουν ενδείξεις φοροδιαφυγής, οι αρχές έχουν τη δυνατότητα να παρεμβαίνουν άμεσα και στοχευμένα.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και το γεγονός ότι πλέον οι δηλώσεις ΦΠΑ βασίζονται αποκλειστικά στα δεδομένα που έχουν καταχωριστεί στο myDATA. Οι σχετικές στήλες εσόδων και εξόδων είναι ουσιαστικά «κλειδωμένες», γεγονός που περιορίζει δραστικά τη δυνατότητα υποβολής ανακριβών δηλώσεων, καθώς οι επιχειρήσεις δεν μπορούν να εμφανίζουν διαφορετικά ποσά από αυτά που έχουν ήδη καταγραφεί στο ψηφιακό σύστημα.
Επιτάχυνση στις επιστροφές ΦΠΑ
Στο μέτωπο των επιστροφών ΦΠΑ, η φορολογική διοίκηση προχωρά σε περαιτέρω επιτάχυνση των διαδικασιών. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό για το 2026, τουλάχιστον το 95% των αιτημάτων επιστροφής αναμένεται να διεκπεραιώνεται άμεσα, χωρίς καθυστερήσεις.
Ήδη τα αποτελέσματα κινούνται σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα: το 2025, το 97,83% των αιτημάτων επιστροφής ΦΠΑ ολοκληρώθηκε εντός 90 ημερών, υπερβαίνοντας τον ετήσιο στόχο. Συνολικά, διεκπεραιώθηκαν 53.043 αιτήματα, εκ των οποίων τα 46.535 μέσω αυτοματοποιημένων διαδικασιών, γεγονός που καταδεικνύει την αυξανόμενη συμβολή της ψηφιοποίησης στη λειτουργία της φορολογικής διοίκησης. Παράλληλα, 49.184 αιτήματα ολοκληρώθηκαν εντός του προβλεπόμενου χρονικού ορίου των 90 ημερών, παρουσιάζοντας αύξηση σε σχέση με το 2024.
Η ενίσχυση των ψηφιακών υποδομών και η αυτοματοποίηση των διαδικασιών αναμένεται να περιορίσουν περαιτέρω τη φοροδιαφυγή, ενώ ταυτόχρονα διευκολύνουν τις συνεπείς επιχειρήσεις, δημιουργώντας ένα πιο διαφανές και αποτελεσματικό φορολογικό περιβάλλον.
